‘Snelheid en transparantie essentieel voor herstellen reputatie Rabobank’

Column
Ron Steenkuijl, voorzitter NCD

 

Versterking van de wankele checks and balances en de interne controle moeten de zwaar beschadigde reputatie van de Rabobank herstellen na het Libor-schandaal, aldus NCD-voorzitter Ron Steenkuijl. Snelheid en transparantie vormen de belangrijkste ingrediënten van de reddingsoperatie. De les voor andere bestuurders en commissarissen: zet de cultuur van de organisatie bovenaan de agenda staan en grijp bij twijfel aan ethiek of governance hard en tijdig in

De Rabobank heeft vanwege het Libor-schandaal een schikking van 774 miljoen euro moeten treffen met het Openbaar Ministerie, De Nederlandsche Bank en met Britse, Amerikaanse en Japanse toezichthouders. De betrokkenheid van de bank bij deze zaak heeft de reputatie ernstig beschadigd. Zeker bij een instituut als de Rabobank - dat te boek stond als betrouwbaar, solide en transparant - is de impact daarvan op de korte en lange termijn moeilijk te overzien. De Volkskrant kopte op woensdag zes november ‘Toen de boerenbank nog om zichzelf kon lachen’. In het stuk wordt onder meer ingegaan op de reclamecampagne waarmee de bank zich tussen 2003 en 2007 afzette tegen flashy bankiers en het snelle geld. Daarmee probeerde de bank zich te positioneren als nuchtere en betrouwbare partij. Zoals in het artikel terecht wordt opgemerkt heeft die campagne een cynische lading gekregen, nu is gebleken dat helaas ook binnen de Rabobank misstanden en graaien tot de realiteit behoren.

Klopt er dan niets van de tot de Libor-affaire uitgedragen filosofie en identiteit van het financiële instituut? Een filosofie die als basisgedachte had dat winstbejag niet de boventoon voerde en maatschappelijke betrokkenheid een speerpunt was. Natuurlijk wel. Het is te kort door de bocht om te stellen dat de Rabobank al die tijd aan windowdressing heeft gedaan. Maar er moet wel worden geconstateerd dat er bewust een beeld is gecreëerd dat in elk geval op onderdelen niet strookte met de werkelijkheid. Het is begrijpelijk dat klanten, partners en andere betrokkenen zeer teleurgesteld zijn.

De Rabobank is momenteel het slachtoffer van haar eerdere ijzersterke reputatie. Door  onverwachte betrokkenheid bij een dergelijk schandaal werkt die reputatie als een boemerang en voelen mensen zich extra bedonderd. De vergelijking met een trouwe nanny, die achteraf jarenlang het gezin dat haar vertrouwde heeft bestolen, dringt zich op.

De Rabobank-casus laat pijnlijk zien hoe een zorgvuldig opgebouwde reputatie in hele korte tijd volledig in duigen kan vallen. De top van de bank staat voor de enorme uitdaging om het vertrouwen van haar stakeholders weer terug te winnen. Moet de bank nu haar kernwaarden herzien? Opnieuw beginnen en proberen een andere identiteit aan te nemen? Los van het feit dat dit niet zo eenvoudig is, ligt daar naar mijn mening ook niet de oplossing. Het waren immers niet de kernwaarden van de bank die niet deugden.

Het Libor-debacle was vooral het gevolg van wankele checks and balances en onvoldoende interne controle. Daar kan wel degelijk wat aan worden gedaan en dit zou dan ook het startpunt moeten zijn van de reddingsoperatie die de zwaar beschadigde reputatie van de bank moet gaan herstellen. Snelheid en transparantie zijn de twee belangrijkste ingrediënten voor herstel. De Rabo-top zal stap voor stap moeten uitleggen wat er wordt ondernomen om misstanden in de toekomst te voorkomen. Daar kan geen seconde mee worden gewacht.

De belangrijkste les die we hier - wederom - kunnen trekken is dat de cultuur van de organisatie niet hoog genoeg op de agenda van bestuurders en interne toezichthouders kan staan. Het is geen thema waarbij men met een vermelding in het jaarverslag kan volstaan. Integendeel, het hoort ongoing onderdeel te zijn van een interne dialoog, waarbij kritisch moet worden bezien of op alle onderdelen wordt voldaan aan de hoogste normen van ethiek en good governance. Bij de geringste twijfel moet dan hard en tijdig worden ingegrepen. 

www.ncd.nl

Auteur(s)
Ron Steenkuijl
Dit artikel is gepubliceerd in
GU2013nov

Nationaal Register

Jan van Nassaustraat 93
2596 BR Den Haag
T 070-324 30 91
info@nationaalregister.nl

Volg ons op social media

Governance Update nieuwsbrief